Παρά τή συντομία του, τό Συναξάριο τῆς 6ης Ἰανουαρίου μᾶς δίνει τό πλῆρες νόημα τῆς μεγάλης δεσποτικῆς Ἑορτῆς τῶν Θεοφανείων (ἀπόδοση στή νεοελληνική):
Ἀφοῦ ὁ Υἱός καί Λόγος τοῦ Θεοῦ ἐνδύθηκε τόν παλαιό Ἀδάμ, ἔγινε δηλαδή ἄνθρωπος, κι ἀφοῦ ἐφάρμοσε ὅλα ὅσα ἐπέβαλλε ὁ ἰουδαϊκός Νόμος, πῆγε στόν Ἰωάννη, τό μεγάλο προφήτη, γιά νά βαπτισθεῖ. Ὁ Ἰωάννης ὅμως πρόβαλε ἀντιρρήσεις λέγοντας: «Ἐγώ ἔχω ἀνάγκη νά βαπτισθῶ ἀπό Σένα, πού εἶσαι ἀναμάρτητος, καί Σύ ἔρχεσαι σέ μένα γιά νά λάβεις βάπτισμα;» (Ματθ. 3,14). Ὅταν ὅμως ἄκουσε ἀπό τόν Κύριο νά τοῦ λέει: «Ἄφησε τώρα τίς ἀντιρρήσεις καί μή φέρνεις δυσκολίες· διότι κατ’ αὐτόν τόν τρόπο πρέπει νά ἐκπληρώσω κάθε ἐντολή τοῦ Θεοῦ» (Ματθ. 3,15), Τόν ἄφησε νά βαπτισθεῖ. Μόλις ὁ Χριστός βαπτίσθηκε, ἁγίασε ὅλη τή φύση τῶν ὑδάτων καί, ἀφοῦ ἔθαψε μές στά ρεῖθρα τοῦ Ἰορδάνη κάθε ἁμαρτία τῶν ἀνθρώπων, βγῆκε ἀμέσως ἀπό τό νερό.
Ἔτσι λοιπόν ὁ Κύριός μας Ἰησοῦς Χριστός ἀνακαίνισε καί ἀνέπλασε τόν παλαιωθέντα ἀπό τήν ἁμαρτία ἄνθρωπο καί τοῦ χάρισε τή Βασιλεία τῶν Οὐρανῶν.
Ἡ μεγάλη ἑορτή τῶν Θεοφανείων ἤ Φώτων ὀνομάζεται καί Ἐπιφάνεια. Ὅπως ὅμως ἐπεξηγεῖ ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος σέ μιά ὁμιλία του, δέν πρόκειται γιά μία Ἐπιφάνεια ἀλλά γιά δύο: Μία αὐτήν τῆς Βαπτίσεως τοῦ Χριστοῦ στόν Ἰορδάνη ποταμό καί τήν Δεύτερη πού πρ