Δεδομένου ότι ολόκληρη η φύση υπακούει σε απαράβατους φυσικούς νόμους και συνεπώς υπόκειται στην αναγκαιότητά τους, πώς μπορεί να δικαιολογηθεί αυτό που ονομάζεται «ανθρώπινη ελευθερία»; Υπάρχει αυτή διόλου ή μήπως είναι μια φαντασίωση; Και τι μπορεί να είναι μια ελευθερία αποκλειστικά ανθρώπινη; Πάντως για τον ρεαλιστή-ιδεαλιστή Γερμανό φιλόσοφο Φρίντριχ Β. Γ. Σέλλινγκ (Friedrich W. J. Schelling, 1775-1854) δεν είναι αυτό που συνήθως νομίζουμε: το να είναι ένας λαός ή ένας άνθρωπος απαλλαγμένος από κάθε δέσμευση και από κάθε εμπόδιο. Εδώ μυούμαστε σε μια άλλου είδους ελευθερία, χάρη στη βαρυσήμαντη πραγματεία του Σέλλινγκ: Φιλοσοφικές έρευνες για την ουσία της ανθρώπινης ελευθερίας (1809). Στο κεντρικό μέρος της πραγματείας, το οποίο εδώ μεταφράζεται και ανaλύεται λεπτομερειακά, εξετάζονται τρεις αντιλήψεις περί ελευθερίας: