Η λαϊκή τέχνη της ζωγραφικής βάδισε, όπως και η βυζαντινή ζωγραφική, με αργό ρυθμό, ώσπου να φτάσει, και η μια και η άλλη, από την απαξίωση στην αναγνώριση και στην καταξίωση. Η κυρία Χαϊμαλά στην παρούσα εργασία για το ζωγράφο Γιάννη Μητράκα τεκμηριώνει αυτή την πορεία. [...] Το έργο του Γιάννη Μητράκα, μολονότι έχει γνωρίσει την ευρύτερη αναγνώριση, δεν έχει γίνει και αντικείμενο συστηματικής μελέτης σ' ένα βιβλίο. Το κενό αυτό καλύπτει η εργασία της κυρίας Χαϊμαλά. Το κύριο, που γίνεται συστηματικά φανερό στα σελίδες του, είναι αυτή η συνάντηση λαϊκού-βυζαντινού. Η στροφή του Μητράκα στη βυζαντινή ζωγραφική γίνεται αργότερα. Προηγουμένως, εργαζόμενος ως κοινωνικός λειτουργός στον ασφαλιστικό οργανισμό της Δ.Ε.Η. στο Αλιβέρι της Εύβοιας, αφήνει το έμφυτο χάρισμά του στη ζωγραφική να εκδηλωθεί πλούσια με την απεικόνιση κυρίως της σκληρής δουλειάς και ζωής των ανθρακωρύχων της περιοχής. Οι πρώτες του εκθέσεις απαρτίζονται από πίνακες που εκείνους παρουσιάζουν. Το βιβλίο της κυρίας Χαϊμαλά είναι μια εργασία άρτια και ίσως η πρώτη που δημοσιεύεται με στόχευση στη μελέτη, μέσω ενός άξιου παραδείγματος, στην επισήμανση μιας κατηγορίας "ενεργών" συνεχιστών της παραδοσιακής λαϊκής τέχνης, ως ενδιάμεσων ανάμεσα στο παρελθόν και το παρόν, οι οποίοι, άλλος περισσότερο άλλος λιγότερο, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο αιμοδοτούν το έργο τους και με τη σύγχρονή τους ζωή. Είχε την καλοσύνη να μνημονεύσει και μια παλαιότερη παρατήρησή μου για το Θεόφιλο, που ακολούθησε τη γραμμή των λαϊκών ζωγράφων, αλλά συνήθιζε να αντιγράφει και καρτ-ποστάλ, ακόμα και με κοσμοπολίτικα θέματα (π.χ. "Ρωσοϊαπωνική ναυμαχία"!), χρησιμοποιώντας κιόλας, ο λαϊκότατος αυτός καλλιτέχνης, την καθαρεύουσα στις λεζάντες του, ίσως όπως την έβλεπε ακόμα στη γλώσσα των αστών (Μερακλής, Ελληνική Λαογραφία, σ. 553-4 ) Ως πρόεδρος της Ελληνικής Λαογραφικής Εταιρείας είμαι ιδιαίτερα χαρούμενος, γιατί στη σειρά των αυτοτελών Παραρτημάτων της παίρνει θέση και η εργασία αυτή, που το θέμα της άπτεται ενός γενικότερου ζητή